Thuiszitters, wat moet je er mee?!

Van 8 tot en met 12 mei is de Landelijke actieweek Thuiszitters. Binnen het samenwerkingsverband Omdathetkan! een herkenbaar probleem. Er zijn altijd een paar jongeren waar men geen grip op krijgt. Die ondanks alle inspanningen, steeds minder op school komen en uiteindelijk helemaal weg blijven. Jongeren die niet naar school te krijgen zijn door eventuele sancties en maatregelen van de leerplichtambtenaar. En ouders die vaak machteloos staan en zich geen raad meer weten.

 

Gedragswetenschapper van Onderwijsgroep Buitengewoon, Emelie Bartelds, over de inzet en het effect van het samenwerkingsproject Omdat het Kan! rondom dit thema. “Ook voor Onderwijsgroep Buitengewoon is dit herkenbaar. Hoe speciaal het onderwijs ook is en hoe creatief er vaak gedacht wordt om voor ieder individu met zijn specifieke hulpvraag en ondersteuningsbehoefte maatwerk te bieden, wij kunnen niet alleen als onderwijsorgaan de thuiszitter weer gemotiveerd krijgen. In 2014 is  Omdathetkan!, een samenwerkingsverband met Onderwijsgroep Buitengewoon, Rubicon jeugdzorg, Vincent van Gogh (GGZ), Max Ernst (GGZ) en PSW (Pedagogisch Sociaal Werk). Hierbij delen we de visie dat we vanuit gezamenlijke expertise meer voor jongeren kunnen betekenen dan ieder vanuit zijn eigen organisatie en kader. Bij thuiszitters liggen de problemen immers altijd op meerdere vlakken. Zo kunnen er factoren zijn bij het kind zelf, in het gezin, in de omgang met leeftijdgenoten en op school.”

 

De aanpak in de praktijk
“Met 6 enthousiaste mensen zijn we gestart om binnen de leefomgeving van de jongere hulp in te zetten. Zo kwam ook de vraag van ouders om met hun 15 jarige dochter Anouk aan de slag te gaan. Anouk kwam nauwelijks meer buiten, sprak niet meer met vrienden af en ging al bijna een jaar nauwelijks meer naar school. Er had al onderzoek plaatsgevonden door een instantie, maar na het afronden van het onderzoek en de gegeven adviezen, wilde Anouk geen verdere begeleiding en moesten ouders en school het zelf uitzoeken. Anouk was erg angstig en werd opstandig als ze zich onder druk gezet voelde door haar ouders, waarop ouders het er uiteindelijk bij lieten zitten. Vanuit het team van OmdathetKan! zijn we vervolgens met één specialist vanuit Onderwijsgroep Buitengewoon en één specialist vanuit de GGZ aan de slag gegaan met het gezin. Een aantal keren per week kwamen we bij hen thuis om allereerst weer een gezond dag- en nachtritme te krijgen voor Anouk. Dat betekende letterlijk haar ’s ochtends wakker maken en haar om de 5 minuten blijven aanspreken tot ze uiteindelijk uit haar bed kwam. Vervolgens in hele kleine stappen toewerken naar activiteiten buiten de deur en ten slotte naar school. We hebben samen met ouders gewerkt om bestaande patronen te doorbreken en ze weer vertrouwen te geven in hun ouderschap. Met school hebben we besproken wat er met Anouk aan de hand is, wat haar gedrag betekent en hoe je er mee om kan gaan als docent. We hebben bekeken welke ondersteuning Anouk nodig heeft op school en of school in staat is om dat te bieden. Door middel van een gezamenlijke aanpak is het gelukt om Anouk weer naar school te krijgen. Anouk blijft een kwetsbaar meisje, maar doordat zowel thuis, school als Anouk zelf weten wat zij nodig heeft, wat ze aankan, waar de grenzen liggen en wat haar kwaliteiten zijn, gaat het goed.”

 

De kracht van samen
“De problemen van jongeren zijn vaak zo complex en divers dat we niet moeten denken dat we dat binnen het onderwijs wel opgelost krijgen. We hebben daar de kennis van zorginstanties hard bij nodig. En andersom hebben de zorginstanties mensen uit het onderwijs hard nodig om een goed beeld te krijgen van de jongere maar vooral ook om gezamenlijk tot een bruikbaar en passend ondersteuningsplan te komen zodat iedereen er wat mee kan. Als school is het belangrijk om op tijd iets te doen met (de signalen van) verzuim. Hoe eerder je aan de bel trekt, hoe makkelijker het voor de jongere is om weer terug te keren naar school.”

 

En Omdat het Kan!? “Ondertussen zijn er zo veel hulpvragen dat ons team nu met dubbele capaciteit draait. Soms om thuiszitten te voorkomen, vaak nog om al thuiszittende kinderen en jongeren weer in ontwikkeling te krijgen. De samenwerking tussen onderwijs en zorg én de outreachende aanpak werken!”

 

Meer informatie over OmdathetKan! vind je op de website.